Bill Atkinson วิศวกรยุคแรกของ Apple หนึ่งในผู้บุกเบิก Macintosh เสียชีวิตแล้วด้วยวัย 74 ปี

Bill Atkinson วิศวกรผู้ปฏิวัติวงการเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์ยุคแรก และเป็นหนึ่งในบุคคลสำคัญเบื้องหลังการพัฒนา Macintosh เสียชีวิตอย่างสงบเมื่อวันที่ 5 มิถุนายน 2025 ด้วยวัย 74 ปี ที่บ้านของเขาใน Portola Valley, รัฐแคลิฟอร์เนีย หลังต่อสู้กับโรคมะเร็งตับอ่อน

ข่าวการเสียชีวิตของ Bill เกิดขึ้นเพียงไม่กี่วันก่อนงาน WWDC 2025 (Worldwide Developers Conference) ที่จัดขึ้นระหว่างวันที่ 9-13 มิถุนายน ณ Apple Park, Cupertino งานประชุมนักพัฒนาประจำปีของ Apple

แม้ชื่อของ Bill Atkinson อาจไม่เป็นที่รู้จักในวงกว้างเท่า Steve Jobs หรือ Steve Wozniak แต่ Atkinson คือหนึ่งในผู้วางรากฐานสำคัญของเทคโนโลยีที่เราใช้กันในปัจจุบัน ผลงานของเขา เช่น QuickDraw, MacPaint และ HyperCard ไม่เพียงเปลี่ยนวิธีการแสดงผลของคอมพิวเตอร์ แต่ยังเปลี่ยนแนวคิดของผู้คนทั่วโลกเกี่ยวกับ “การใช้งานเทคโนโลยี”

จากนักประสาทวิทยาสู่พนักงานหมายเลข 51 ของ Apple

ปี 1978 ขณะกำลังศึกษาปริญญาเอกด้านประสาทวิทยา (Neurobiology) ที่มหาวิทยาลัยวอชิงตัน Bill ใช้เวลาว่างเขียนโปรแกรมจำลองภาพ 3 มิติ ซึ่งไปเข้าตา Steve Jobs ถึงขนาดพาเขาทัวร์ออฟฟิศ Apple ตลอดทั้งวัน และกล่าวกับเขาว่า:

“การโต้คลื่นอยู่บนยอดคลื่น มันสนุกกว่าพายเรืออยู่ท้ายคลื่นเยอะเลย”

เพียงสองสัปดาห์หลังจากนั้น เขาตัดสินใจลาออกจากการเรียนและย้ายไปซิลิคอนแวลลีย์ กลายเป็นพนักงานคนที่ 51 ของ Apple และหนึ่งในทีมงาน Macintosh รุ่นแรก

ในยุคนั้น คอมพิวเตอร์ยังเป็นจอขาวดำ และสั่งงานด้วยข้อความเท่านั้น Bill คือผู้พัฒนา QuickDraw ระบบวาดกราฟิกที่เร็วและลื่นจนกลายเป็นหัวใจของ GUI บน Macintosh และสร้าง MacPaint โปรแกรมวาดภาพที่ทำให้ผู้ใช้สามารถวาดภาพด้วยเมาส์ได้เป็นครั้งแรกในโลก

HyperCard: เครื่องมือสร้างซอฟต์แวร์ “โดยไม่ต้องเขียนโค้ด”

ปี 1985 Bill ได้เปิดตัว HyperCard ซอฟต์แวร์ที่รวมข้อความ ภาพ และลิงก์ไว้ด้วยกันในรูปแบบ “ไฮเปอร์มีเดีย” ช่วยให้ผู้ใช้สามารถสร้างแอปแบบโต้ตอบได้ โดยไม่ต้องเขียนโค้ดแม้แต่บรรทัดเดียว

HyperCard ถือเป็นต้นแบบของเว็บเบราว์เซอร์ และแรงบันดาลใจของเกมในตำนานอย่าง Myst รวมถึงกระแสเครื่องมือ no-code ที่กำลังเติบโตในปัจจุบัน

Bill ไม่เพียงแค่เขียนโค้ด เขายังออกแบบ “ประสบการณ์ของผู้ใช้” ด้วยความคิดสร้างสรรค์ที่ล้ำสมัย ไม่ว่าจะเป็นเมนูแบบดึงลง (dropdown menu), เครื่องมือเลือกวัตถุแบบ lasso หรือเอฟเฟกต์ “marching ants” ล้อมวัตถุ all of that มีรอยมือของเขาอยู่

หนึ่งในเรื่องเล่าที่โด่งดังคือ เมื่อเขาปรับปรุง QuickDraw ให้เร็วขึ้น 6 เท่า โดยลบโค้ดเก่าไปกว่า 2,000 บรรทัด แต่เมื่อฝ่ายบริหารขอรายงานจำนวนโค้ดที่เขียน เขากลับส่งตัวเลข “-2000” กลับไป กลายเป็นตำนานของการทำงานอย่างมีประสิทธิภาพที่เน้นผลลัพธ์ ไม่ใช่ปริมาณ

ผลงานและนวัตกรรมของ Bill ได้กลายเป็นรากฐานที่สำคัญในการพัฒนาเทคโนโลยีสมัยใหม่ ซึ่งยังคงส่งผลต่อการออกแบบและเครื่องมือพัฒนาซอฟต์แวร์ในปัจจุบันอย่างชัดเจน

แม้เขาจะลาออกจาก Apple ในปี 1990 ซึ่งเป็นปีเดียวกับที่ WWDC เริ่มจัดขึ้นอย่างเป็นทางการ แต่มรดกที่เขาสร้างไว้ยังคงหล่อหลอมแนวคิดของ Apple จนถึงปัจจุบัน แนวทาง no-code ของ HyperCard ได้ถูกสานต่อผ่าน Swift Playgrounds, Shortcuts และเครื่องมือพัฒนาอื่น ๆ ที่ Apple สนับสนุนในยุคปัจจุบัน

จากซอฟต์แวร์สู่งานศิลปะ

หลังลาออกจาก Apple, Bill ได้ร่วมก่อตั้งบริษัท General Magic ซึ่งเป็นหนึ่งในผู้ริเริ่มแนวคิดสมาร์ทโฟน ก่อนที่ iPhone จะถือกำเนิดขึ้นหลายปีต่อมา

ต่อมาเขาหันมาทำงานด้าน ศิลปะและการถ่ายภาพธรรมชาติ โดยเฉพาะภาพถ่ายของหินขัดเงา ที่สะท้อนความหลงใหลในรายละเอียด ลวดลาย และความงดงามในสิ่งเล็ก ๆ เขาได้ตีพิมพ์ผลงานไว้ในหนังสือภาพชื่อ Within the Stone ซึ่งได้รับเสียงชื่นชมทั้งในแง่ศิลปะและปรัชญาชีวิต

การรำลึกถึง Bill Atkinson

หลังจากครอบครัวของ Bill Atkinson ประกาศข่าวการจากไปของเขาผ่านทาง Facebook สื่อหลายสำนักและบุคคลสำคัญในวงการเทคโนโลยีต่างออกมารำลึกถึงผลงานของเขาอย่างลึกซึ้ง

Steven Levy นักเขียนอาวุโสจาก Wired ได้สรุปผลงานของ Bill ไว้ว่า เขาคือพนักงานหมายเลข 51 ของ Apple และมีบทบาทสำคัญในการพัฒนาโครงการสำคัญอย่าง Macintosh, Lisa, ระบบวาดกราฟิก QuickDraw, โครงการ Magic Slate (ที่ถูกมองว่าเป็นต้นแบบของ iPad) และซอฟต์แวร์ HyperCard ซึ่งวางรากฐานให้กับแนวคิดของ World Wide Web ในเวลาต่อมา

Tim Cook ซีอีโอของ Apple โพสต์ข้อความผ่าน X เพื่อรำลึกถึงเขาว่า “Bill เป็นนักสร้างสรรค์ตัวจริง ผู้มีทั้งจินตนาการ หัวใจ และผลงานที่เปลี่ยนโลก ผลงานของเขาบน Mac จะเป็นแรงบันดาลใจให้เราตลอดไป”

ด้าน John Gruber จาก Daring Fireball กล่าวถึงเขาอย่างลึกซึ้งว่า “ไม่ใช่การพูดเกินจริงเลยที่จะบอกว่า Bill Atkinson อาจเป็นโปรแกรมเมอร์ที่เก่งที่สุดเท่าที่โลกเคยมีมา”

แม้เขาจะไม่ค่อยปรากฏตัวต่อสาธารณะในช่วงหลัง แต่แนวคิดและผลงานของเขายังคงสะท้อนอยู่ในผลิตภัณฑ์ Apple และเทคโนโลยีที่เราใช้อยู่ทุกวัน

อ้างอิง: TechCrunch, CBS News, Ars Technica, Facebook Bill Atkinson