Alice Huang กับชิป NVIDIA ต้องห้ามในเซี่ยงไฮ้

เรื่องของ Alice Huang ผู้หญิงที่ทำให้ Jensen Huang ต้องลงจากเก้าอี้ CEO ของ NVIDIA ยังไม่จบแค่เรื่องความสัมพันธ์ส่วนตัว

ล่าสุด Bloomberg ได้เอกสารทางการของจีนชุดหนึ่งมา เอกสารนี้ระบุว่า บริษัทจีนที่ Alice เคยก่อตั้ง มีเซิร์ฟเวอร์ที่ใช้ชิป NVIDIA รุ่นต้องห้ามติดตั้งอยู่ในศูนย์ข้อมูลที่เซี่ยงไฮ้ และยังเอาเซิร์ฟเวอร์ชุดนี้ไปค้ำประกันเงินกู้ด้วย

ที่น่าสนใจคือ หลักฐานชิ้นนี้ไม่ได้มาจากการสืบสวนลับ แต่มาจากเอกสารที่บริษัทยื่นต่อทางการจีนเอง Bloomberg บอกว่านี่คือหลักฐานที่ชัดที่สุดเท่าที่เคยมี ว่าเครือข่ายบริษัทที่มี Alice เป็นศูนย์กลาง ได้ชิป NVIDIA ที่ถูกลักลอบนำเข้าจีนไปจริง

คำถามคือ ชิปพวกนี้เข้าไปถึงจีนได้ยังไง และทำไมเรื่องนี้ถึงย้อนกลับมาที่ Jensen?

ทำไมสหรัฐฯ ห้ามขายชิปพวกนี้ให้จีน

จะเข้าใจว่าทำไมเรื่องนี้ใหญ่ ต้องย้อนไปดูกติกาก่อน

ชิปอย่าง H100 และ H200 ของ NVIDIA เป็นชิปที่บริษัท AI ทั่วโลกใช้เทรนโมเดลภาษาขนาดใหญ่ ยิ่งมีชิปมาก ก็ยิ่งสร้างโมเดลที่เก่งขึ้นได้เร็วขึ้น สหรัฐฯ มองว่าถ้าจีนเข้าถึงชิประดับนี้ได้ง่าย จะเป็นความเสี่ยงด้านความมั่นคง จึงออกมาตรการควบคุมการส่งออก ตั้งแต่ปี 2022

• ปี 2022: สหรัฐฯ ห้ามขายชิป AI ระดับสูงให้จีน NVIDIA จึงทำชิปรุ่นพิเศษสำหรับตลาดจีน คือ H800 ซึ่งลดความสามารถบางส่วนลงให้ผ่านเกณฑ์
• ปี 2023: สหรัฐฯ ปรับเกณฑ์ให้เข้มขึ้น H800 จึงถูกห้ามขายให้จีนไปด้วย
• ส่วน H100 และ H200: ห้ามขายให้จีน ถ้าไม่มีใบอนุญาตจากสหรัฐฯ

ทางเลี่ยงที่ทางการสหรัฐฯ กังวลมากที่สุดคือ Diversion หรือการซื้อชิปในประเทศที่ซื้อได้ถูกกฎหมาย แล้วส่งต่อไปประเทศที่ถูกห้าม สิงคโปร์เป็นหนึ่งในจุดที่ถูกจับตามาก เพราะเป็นศูนย์กลางศูนย์ข้อมูลของภูมิภาค และอยู่ใกล้จีน

อีกคำที่ต้องรู้คือ NCP (NVIDIA Cloud Partner) หรือบริษัทที่ NVIDIA รับรองให้เป็นพาร์ตเนอร์ ซื้อชิปไปให้บริการคลาวด์แก่ลูกค้าได้ ในเรื่องนี้มี NCP ถึง 2 ราย คือ Megaspeed และ Aperia ที่ถูกสงสัยว่าเป็นทางผ่านของชิปเข้าจีน

หลักฐานใหม่มาจากเอกสารกู้เงิน

เรื่องเริ่มจากกฎหมายจีนข้อหนึ่ง บริษัทที่ทำสัญญากู้เงินต้องแจ้งรายละเอียดบางส่วนลงฐานข้อมูลของหน่วยงานเครดิต ซึ่งอยู่ใต้ธนาคารกลางจีน (People's Bank of China)

• ผู้ยื่น: Shanghai Longjie Yaoteng บริษัทลูกของ Shanghai Longteng Intelligent Computing ซึ่ง Alice ก่อตั้งเมื่อราว 10 ปีก่อน
• สิ่งที่ยื่น: เดือนมกราคม 2025 บริษัทเอาเซิร์ฟเวอร์ 193 เครื่องที่ติดตั้งอยู่ในเซี่ยงไฮ้ ไปค้ำประกันเงินกู้ 2 ก้อน
• มูลค่า: รวม 485 ล้านหยวน (ราว 73 ล้านดอลลาร์)

จุดที่ทำให้ความแตก: เอกสารระบุ Serial Number ไว้ด้วย Bloomberg จึงเอาไปไล่ตรวจกับผู้ผลิต พอแยกตามผู้ผลิต จะเห็นว่าส่วนใหญ่เป็นของที่สหรัฐฯ ห้ามขายเข้าจีน อาทิ

Dell 22 เครื่อง: ใช้ชิป H800 ซึ่งเป็นชิปที่ NVIDIA ทำขึ้นมาขายจีนโดยเฉพาะ แต่สหรัฐฯ สั่งห้ามขายเพิ่มในปี 2023
Super Micro 52 เครื่อง: ใช้ชิป H100 หรือ H200 ห้ามขายให้จีนถ้าไม่มีใบอนุญาตจากสหรัฐฯ
Gigabyte 119 เครื่อง: เอกสารไม่ระบุชิป แต่ราคาใกล้เคียงกับสองยี่ห้อแรก จึงน่าสงสัยว่าเป็นชิประดับเดียวกัน

และยังมีอีก เอกสารบริษัทอีกชุดบอกว่า ช่วงพฤษภาคมถึงมิถุนายน 2024 บริษัทลูกของ Longteng ได้เซิร์ฟเวอร์อีกชุดมูลค่า 747 ล้านหยวน มาติดตั้งที่ศูนย์ข้อมูลเดียวกัน แต่ไม่ระบุรุ่นและผู้ขาย

เซิร์ฟเวอร์ AI เป็นของราคาแพงมาก ในวงการศูนย์ข้อมูลจึงนิยมเอาเซิร์ฟเวอร์ GPU ไปค้ำเงินกู้ เพื่อเอาเงินไปซื้อเครื่องเพิ่ม แต่ในกรณีนี้ การทำตามขั้นตอนทางการเงินปกติกลับกลายเป็นการทิ้งร่องรอยไว้เอง อย่างไรก็ตาม เอกสารไม่ได้ระบุว่าบริษัทได้ชิปมาด้วยวิธีไหน และไม่ได้บอกว่า Alice เกี่ยวข้องกับการซื้อขายครั้งนี้โดยตรงหรือเปล่า

เส้นทางจากสิงคโปร์ถึงเซี่ยงไฮ้

ส่วนที่ไล่ได้ชัดที่สุดคือเซิร์ฟเวอร์ Dell 22 เครื่อง

คนที่รู้เรื่องการซื้อขายยืนยันกับ Bloomberg ว่า Dell ขายเซิร์ฟเวอร์ชุดนี้ให้ Aperia Cloud Services บริษัทคลาวด์ในสิงคโปร์ ซึ่งตอนนั้นเป็น NVIDIA Cloud Partner (NCP) หรือพาร์ตเนอร์ที่ NVIDIA รับรองให้ซื้อชิปไปให้บริการคลาวด์

แต่เซิร์ฟเวอร์ไม่ได้อยู่ที่สิงคโปร์ มันไปโผล่ในบริษัทของเครือข่าย Alice ที่เซี่ยงไฮ้ และไทม์ไลน์ของ Aperia ก็น่าสนใจมาก

ในเดือนกุมภาพันธ์ 2025 ทาง Dell หยุดขายและหยุดให้บริการ Aperia เพราะกังวลเรื่องส่งสินค้าต่อโดยไม่ได้รับอนุญาต

หลังจากนั้น NVIDIA ก็ออกมาบอกว่า Aperia เลิกเป็นลูกค้าที่ยังซื้อขายอยู่แล้วตั้งแต่ก่อน CEO ถูกจับ และลบชื่อออกจากรายชื่อ NCP บนเว็บไซต์ และล่าสุดอัยการสิงคโปร์ตั้งข้อหาคนที่ 5 ในคดีนี้แล้ว

แต่จนถึงตอนที่เซิร์ฟเวอร์ไปถึงเซี่ยงไฮ้ ก็ยังไม่มีใครรู้ว่าผ่านมือใครบ้าง

3 สายที่โยงศูนย์ข้อมูลกลับไปหา Alice

ศูนย์ข้อมูลที่ว่าชื่อ Yangtze River Delta Project เป็นศูนย์ข้อมูล AI ขนาดใหญ่ในเซี่ยงไฮ้ ความเชื่อมโยงกับ Alice มีอยู่ 3 สาย

สาย 1 บริษัทที่เธอก่อตั้ง

• Shanghai Longteng: Alice ก่อตั้งเมื่อราว 10 ปีก่อน แต่ขายหุ้นออกไปตั้งแต่ปี 2017 ตามข้อมูลจากฐานข้อมูลทะเบียนบริษัททางการของจีน
• ผู้ถือหุ้นใหญ่ต่อจากเธอ: Huang Yu ซึ่ง The Information รายงานว่าเป็นน้องสาวของ Alice เธอถือหุ้นใหญ่อยู่จนถึงมกราคม 2026 แปลว่าเธอคุมบริษัทอยู่ในช่วงที่เอาเซิร์ฟเวอร์ไปค้ำเงินกู้พอดี
• บริษัทลูก: Shanghai Longjie Yaoteng คือเจ้าของเซิร์ฟเวอร์และผู้ยื่นเอกสาร

สรุปคือ บนกระดาษ Alice ไม่ได้ถือหุ้นแล้ว แต่คนที่ถือหุ้นแทนคือคนในครอบครัว

สาย 2 คนใกล้ชิด

เส้นที่สองคือ Kang Wei ตามคลิปข่าวของสื่อท้องถิ่นเซี่ยงไฮ้ เขาเป็นประธานของโครงการศูนย์ข้อมูลนี้ Kang Wei เป็นหุ้นส่วนธุรกิจที่ทำงานกับ Alice มานาน และแหล่งข่าวบอกว่าบางครั้งเขาถูกแนะนำตัวว่าเป็นคนรักของเธอ The Information ยังรายงานว่าเขาเคยพบ Jensen ในช่วงปี 2010s

Kang Wei ยังเป็นผู้บริหารระดับสูงของ Shanghai Hexi บริษัท Private Equity ที่ให้ทุนสร้างศูนย์ข้อมูลแห่งนี้ และ Alice เองก็เคยทำงานที่บริษัทนี้ ในเดือนมีนาคม 2025 วิดีโอข่าวท้องถิ่นถ่ายได้ว่า Kang Wei ไปร่วมตอนเจ้าหน้าที่รัฐลงตรวจศูนย์ข้อมูล และนั่งจดสิ่งที่เจ้าหน้าที่พูดอย่างละเอียด

สาย 3 Megaspeed

เส้นที่สามคือ Megaspeed International บริษัทในสิงคโปร์ที่ Alice ก่อตั้งในปี 2023 Megaspeed เป็น NCP ของ NVIDIA เหมือน Aperia และตอนนี้สหรัฐฯ กำลังสอบสวนข้อหาลักลอบส่งชิป NVIDIA เข้าจีน ซึ่ง Megaspeed ปฏิเสธมาตลอด

ในปี 2024 Megaspeed ใช้ภาพจำลองของ Yangtze River Delta Project ในสไลด์นำเสนอนักลงทุน โดยบอกว่าเป็นศูนย์ข้อมูล AI ที่ใหญ่ที่สุดของบริษัท แต่ไม่ได้บอกว่าตั้งอยู่ในประเทศไหน ขณะเดียวกัน Shanghai Shuoyao บริษัทจีนที่ทำหน้าที่เหมือนแฝดฝั่งจีนของ Megaspeed ก็เคยลงประกาศรับวิศวกรมาดูแลชิป H100, H200 และรุ่นอื่นๆ ที่ตั้งอยู่ห่างจากศูนย์ข้อมูลแค่ครึ่งกิโลเมตร

เอกสารกู้เงินชุดใหม่ทำให้จุดนี้ต่อกันติด เพราะยืนยันว่าในศูนย์ข้อมูลมีชิป H100 และ H200 อยู่จริง ตรงกับรุ่นที่ Shuoyao ประกาศหาคนมาดูแล

ความเชื่อมโยงทั้ง 3 เส้นข้างบน Bloomberg เคยรายงานไปส่วนใหญ่แล้วตั้งแต่ธันวาคม 2025 แต่สิ่งที่ใหม่ในรอบนี้มี 2 เรื่อง คือ

1. เรื่องแรก บริษัทในเครือที่ Alice ก่อตั้งยอมรับเองในเอกสารทางการ ว่ามีเซิร์ฟเวอร์ที่ใช้ชิปต้องห้ามอยู่ที่ศูนย์ข้อมูลนี้
2. เรื่องที่สอง ชิปไม่ได้มาทาง Megaspeed อย่างเดียว แต่ส่วนหนึ่งมาผ่าน Aperia ซึ่งเป็น NCP อีกราย แปลว่าเครือข่ายนี้มีช่องทางหาชิปมากกว่าหนึ่งทาง

ทำไมเรื่องนี้ย้อนกลับไปที่ Jensen Huang

Jensen Huang ยอมรับว่ามีความสัมพันธ์นอกสมรสกับ Alice เรื่องนี้ทำให้เขาต้องพ้นจากตำแหน่ง CEO และสั่นสะเทือนวงการ AI ไปทั้งวง หลักฐานชุดใหม่ทำให้คำถามขยับจากเรื่องส่วนตัว ไปเป็นเรื่องว่าความสัมพันธ์นี้เกี่ยวข้องกับการลักลอบขนชิปหรือเปล่า

จุดที่ถูกจับตามากที่สุดคือลำดับเวลา ในเดือนมกราคม 2025 บริษัทเครือของ Alice เอาเซิร์ฟเวอร์ชิปต้องห้ามไปค้ำเงินกู้ เดือนถัดมา Dell หยุดขายให้ Aperia เพราะกังวลเรื่องการส่งสินค้าต่อ และสิงคโปร์จับ CEO ของ Aperia แต่ในเดือนพฤษภาคม 2025 Jensen กลับพูดต่อสาธารณะว่าไม่มีหลักฐานว่ามีการส่งชิปต่อเข้าจีน

ตอนที่ Jensen พูดประโยคนั้น เซิร์ฟเวอร์ที่ Aperia ซื้อไปก็อยู่ในบริษัทเครือของผู้หญิงที่เขามีความสัมพันธ์ด้วยแล้ว ตอนนี้ยังไม่มีหลักฐานว่า Jensen รู้เรื่องนี้ แต่คำถามว่าเขารู้อะไรบ้าง และรู้ตั้งแต่เมื่อไร จะตามมาอย่างแน่นอน

ถ้ามองให้กว้างกว่าตัวบุคคล เรื่องนี้ยังชี้ปัญหาของระบบพาร์ตเนอร์ NVIDIA ด้วย NCP ถูกออกแบบมาให้เป็นช่องทางที่เชื่อถือได้ แต่ตอนนี้มีอย่างน้อยสองรายที่ถูกสงสัยว่าเป็นทางผ่านของชิปเข้าจีน ส่วนผู้ผลิตเซิร์ฟเวอร์อย่าง Dell, Super Micro และ Gigabyte ก็ถูกลากเข้ามาเกี่ยวด้วย เพราะชิปไม่ได้เดินทางเป็นชิ้นเดี่ยว แต่อยู่ในเซิร์ฟเวอร์ของบริษัทเหล่านี้

ปัจจุบัน Alice Huang อยู่ที่ปักกิ่ง หลังทางการสิงคโปร์สรุปว่าหลักฐานไม่พอจะดำเนินคดีกับเธอในคดีของ Megaspeed

แม้หลักฐานรอบนี้จะชัดกว่าครั้งไหน แต่ยังมีช่องว่างอีกหลายจุด เอกสารยืนยันได้แค่ว่าเซิร์ฟเวอร์อยู่ที่เซี่ยงไฮ้ ยังไม่มีใครรู้ว่าเซิร์ฟเวอร์เข้าจีนไปทางไหน ไม่รู้ว่า Super Micro ขายเซิร์ฟเวอร์ 52 เครื่องให้ใครเป็นคนแรก และไม่มีหลักฐานว่า Alice ลงมือในการซื้อขายครั้งนี้เอง

ข้อมูลเรื่องความสัมพันธ์ของคนในเรื่องก็ยังต้องอ่านอย่างระวัง เพราะเรื่องที่ Huang Yu เป็นน้องสาวของ Alice มาจากรายงานของ The Information ส่วนเรื่องที่ Kang Wei เป็นคนรักของเธอ มาจากแหล่งข่าวที่ไม่เปิดเผยชื่อ

คำถามที่ใหญ่ที่สุดคือเซิร์ฟเวอร์มูลค่า 747 ล้านหยวนที่ยังไม่รู้ว่าเป็นรุ่นอะไร ถ้าวันหนึ่งพบว่ามีชิปต้องห้ามอยู่ในนั้นด้วย เรื่องนี้จะใหญ่กว่าที่เห็นตอนนี้หลายเท่า และความเสียหายอาจไม่ได้หยุดอยู่แค่ Jensen แต่จะลามไปถึงระบบพาร์ตเนอร์ทั้งหมดของ NVIDIA

อ้างอิง: bloomberg