
เมื่อพูดถึงโปรตีนทางเลือก ภาพจำของคนจำนวนมากยังอยู่ที่เนื้อจากพืชซึ่งพยายามเลียนแบบเบอร์เกอร์หรือไส้กรอก แต่การแข่งขันรอบใหม่ของ FoodTech กำลังขยับลึกไปกว่านั้น ตั้งแต่การปกป้องสารสำคัญไม่ให้เสื่อมระหว่างการผลิต ไปจนถึงการนำโปรตีนมาอยู่ในอาหารคุ้นเคยที่กินได้ทุกวัน
การเปลี่ยนแปลงนี้เกี่ยวข้องกับธุรกิจอาหารไทยตั้งแต่ผู้ผลิตวัตถุดิบ โรงงานแปรรูป ไปจนถึงแบรนด์ที่ต้องพาผลิตภัณฑ์ออกสู่ตลาด เพราะอาหารที่ขายได้จริงต้องผ่านทั้งรสชาติ ราคา กำลังผลิต ความปลอดภัย และพฤติกรรมผู้บริโภค คำถามจึงกว้างกว่า 'เราจะหาโปรตีนจากแหล่งใด' ไปสู่ 'เราจะออกแบบส่วนผสมและผลิตภัณฑ์ให้ใช้งานได้จริงอย่างไร'
Techsauce ชวนไปรู้จักสตาร์ตอัปในโครงการ SPACE-F Batch 7 อย่าง NUCAPS และ PROTINOS ที่กำลังแก้โจทย์ดังกล่าวตั้งแต่การปกป้องสารสำคัญระหว่างกระบวนการผลิต ไปจนถึงการทำให้นวัตกรรมอยู่ในอาหารที่คนกินเป็นประจำ
การหมักแม่นยำ หรือ Precision Fermentation คือการใช้จุลินทรีย์เป็น 'โรงงานชีวภาพ' เพื่อผลิตโมเลกุลเป้าหมาย เช่น โปรตีน ไขมัน เอนไซม์ หรือสารแต่งกลิ่นรส กระบวนการนี้ต่างจากการหมักโยเกิร์ตหรือขนมปังทั่วไปตรงที่ผู้พัฒนากำหนดสิ่งที่ต้องการให้จุลินทรีย์ผลิตอย่างเฉพาะเจาะจง แล้วควบคุมสภาวะในถังหมักให้ได้คุณภาพสม่ำเสมอ
เทคโนโลยีดังกล่าวเปิดทางให้อุตสาหกรรมสร้าง ฟังก์ชันของอาหารโดยไม่จำเป็นต้องจำลองสัตว์ทั้งตัว ตัวอย่างเช่น ไขมันมีหน้าที่พากลิ่น ให้ความฉ่ำ และสร้างสัมผัสในปาก หากผลิตภัณฑ์จากพืชมีโปรตีนเพียงพอแต่ไขมันทำงานไม่เหมือนของเดิม ประสบการณ์กินก็ยังต่างจากอาหารที่ผู้บริโภคคุ้นเคย

หนึ่งในสิ่งที่บอกว่าเทรนด์ดังกล่าวกำลังมา คือการประเมินจาก Fortune Business Insights ซึ่งระบุว่าตลาด Precision Fermentation ทั่วโลกมีมูลค่า 4.31 พันล้านดอลลาร์สหรัฐในปี 2025 และคาดว่าจะเติบโตเฉลี่ย 44.05% ต่อปีระหว่างปี 2026 ถึง 2034 ตัวเลขจากผู้ติดตามตลาดรายนี้สะท้อนความคาดหวังต่อการนำเทคโนโลยีไปสร้างส่วนผสมอาหารในระดับอุตสาหกรรม
เงินทุนยังเดินเข้าสู่ระบบนิเวศนี้อย่างต่อเนื่อง ข้อมูลของ Good Food Institute ระบุว่า บริษัทด้านการหมักเพื่อผลิตอาหารระดมทุนรวม 357 ล้านดอลลาร์สหรัฐในปี 2025 เม็ดเงินระดับหลายร้อยล้านดอลลาร์เปิดทางให้ผู้พัฒนาเดินหน้าทั้งโรงงานนำร่อง การขยายกำลังผลิต และการนำผลิตภัณฑ์เข้าสู่ตลาด
แรงส่งเหล่านี้กำลังขยับการแข่งขันจากการพิสูจน์ว่าเทคโนโลยีทำงานได้ ไปสู่การสร้างส่วนผสมที่โรงงานอาหารนำไปใช้และพัฒนาต่อได้จริง

NUCAPS จากสเปนกำลังแก้โจทย์การส่งโมเลกุลให้รอดผ่านกระบวนการผลิตและการย่อยอาหาร บริษัทพัฒนา microencapsulation หรือการห่อหุ้มสารสำคัญด้วยโครงสร้างขนาดเล็กมาก โดยใช้โปรตีนเป็นวัสดุห่อหุ้ม
สารสำคัญทางชีวภาพ หรือ bioactive หมายถึงสารในอาหารที่มีผลต่อการทำงานของร่างกายนอกเหนือจากการให้พลังงานหรือสารอาหารพื้นฐาน สารบางชนิดไวต่อความร้อน แสง ออกซิเจน หรือกรดในกระเพาะ การห่อหุ้มจึงเปรียบได้กับการสร้างบรรจุภัณฑ์ขนาดจิ๋ว เพื่อช่วยรักษาความเสถียรและควบคุมจังหวะการปลดปล่อยสาร
NUCAPS วางเทคโนโลยีนี้เป็นแพลตฟอร์มเพื่อช่วยรักษาความเสถียรและเพิ่มความพร้อมในการดูดซึมของสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพ โพรไบโอติกส์ และสารแต่งกลิ่นรส พร้อมนำไปใช้ในผลิตภัณฑ์หลายรูปแบบ เช่น เม็ด กัมมี เจล และของเหลว ความยืดหยุ่นนี้เปิดทางให้ผู้ผลิตอาหารและผลิตภัณฑ์สุขภาพออกแบบสูตรให้เหมาะกับทั้งสารสำคัญ กระบวนการผลิต และรูปแบบการบริโภค

เทคโนโลยีส่วนผสมจะเกิดผลต่อผู้บริโภคเมื่อถูกแปลงเป็นอาหารที่เข้าถึงง่าย PROTINOS สตาร์ตอัปไทยใน SPACE-F Batch 7 เลือกใช้ 'เส้นโปรตีน' เป็นรูปแบบผลิตภัณฑ์ โดยเป็นเส้นอบแห้งไม่ทอด โปรตีนสูงจากไข่ขาว สำหรับโภชนาการเชิงป้องกัน
ในมุมธุรกิจ แนวทางนี้ลดระยะห่างระหว่างนวัตกรรมกับพฤติกรรมการกิน เพราะผู้บริโภคไม่ต้องเรียนรู้เมนูใหม่ทั้งหมด แต่เปลี่ยนองค์ประกอบของอาหารที่คุ้นเคยอยู่แล้ว การใช้เส้นเป็นรูปแบบผลิตภัณฑ์ยังเปิดโอกาสให้โปรตีนสูงเข้าไปอยู่ในมื้ออาหารได้หลากหลาย โดยเฉพาะตลาดที่คุ้นเคยกับอาหารประเภทเส้นอยู่แล้ว
NUCAPS และ PROTINOS ทำให้เห็นสองช่วงสำคัญของการพานวัตกรรมอาหารไปถึงผู้บริโภคได้เป็นอย่างดี NUCAPS พัฒนาเทคโนโลยีที่ช่วยพาสารสำคัญผ่านกระบวนการผลิตและการย่อยอาหารไปถึงจุดที่ต้องการ ส่วน PROTINOS นำนวัตกรรมมาอยู่ในรูปแบบอาหารที่ผู้บริโภคไทยเข้าใจและนำไปใช้ในมื้อประจำวันได้ง่าย
สำหรับธุรกิจไทย โอกาสจึงครอบคลุมตั้งแต่การร่วมพัฒนาสูตร การทดสอบการผลิต การสำรวจกฎระเบียบ ไปจนถึงการหาผลิตภัณฑ์ที่เข้ากับพฤติกรรมการกินในแต่ละตลาด ความร่วมมือระหว่างสตาร์ตอัป ผู้ผลิต และเจ้าของแบรนด์คือขั้นสำคัญที่จะพาเทคโนโลยีเหล่านี้ขยายสู่เชิงพาณิชย์
ผู้ประกอบการ นักลงทุน และคนในอุตสาหกรรมอาหารสามารถติดตามพัฒนาการของทั้งสองทีม พร้อมสำรวจเทคโนโลยีและโอกาสร่วมธุรกิจกับสตาร์ตอัปใน SPACE-F Batch 7 ได้ที่ Accelerator Demo Day วันที่ 26 สิงหาคม 2026 เวลา 13.00–17.00 น. ภายในโซน FoodTech Summit by SPACE-F งาน Techsauce Global Summit 2026 ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ (QSNCC) ฮอลล์ 3–4 ชั้น G
ผู้ที่สนใจเข้าร่วมงานหรือพบปะกับสตาร์ตอัปเพื่อต่อยอดทางธุรกิจ สามารถลงทะเบียนได้ที่ https://luma.com/vs73dgv9
โดยติดตามข้อมูลล่าสุดได้ผ่านเว็บไซต์ SPACE-F และเฟซบุ๊ก SPACE-F
ลงทะเบียนเข้าสู่ระบบ เพื่ออ่านบทความฟรีไม่จำกัด