ประเทศไทยเป็นประเทศผู้ส่งออกอาหารอันดับที่ 14 ของโลก โดยสามารถผลิตวัตถุดิบอาหารเพื่อป้อนโลกถึง 80% คิดเป็นมูลค่าการส่งออก 30 พันล้านเหรียญ รัฐบาลจึงเห็นความสำคัญของการก่อตั้งเมืองนวัตกรรมแห่งอาหาร หรือ ‘Food Innopolis’ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเพิ่มงบค่าใช้จ่ายด้านการวิจัยและพัฒนา ดึงดูดให้หน่วยงานวิจัยภาครัฐและเอกชนต่างประเทศเข้ามาลงทุนวิจัยในไทย เพื่อให้การสนับสนุน และเป็นเครือข่ายเชื่อมโยงธุรกิจ Startups ธุรกิจขนาดเล็ก (SMEs) บริษัทข้ามชาติที่อยู่ในวงจรห่วงโซ่อาหาร การเพิ่มมูลค่าให้กับผลิตภัณฑ์และบริการของอุตสาหกรรมอาหารในการเป็นตัวขับเคลื่อนสำคัญของเศรษฐกิจ และการสร้างระบบนิเวศนวัตกรรม (Innovation Ecosystem) สำหรับอุตสาหกรรมอาหารโลก

เพื่อเตรียมการสู่อนาคตและสนับสนุนนโยบายรัฐบาลที่กําหนดให้อุตสาหกรรมอาหารเป็นหนึ่งใน ยุทธศาสตร์ขับเคลื่อนเศรษฐกิจ เมืองนวัตกรรมอาหาร สังกัดสํานักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ร่วมกับสมาคมการ จัดการธุรกิจแห่งประเทศไทย (TMA) ได้จัดงานประชุมนานาชาติ Food Innopolis International Symposium 2019 ขึ้นเป็นครั้ง 2 เมื่อวันที่ 9 – 14 พฤศจิกายน 2562 ตอกย้ำความสําคัญของนวัตกรรมอาหาร กระบวนการการเกษตรอุตสาหกรรม และกระบวนการการผลิตอาหารที่ยั่งยืน

โดยปีนี้มีวิทยากรผู้เชี่ยวชาญกว่า 30 ท่าน จากประเทศไทยและจากทั่วโลก เข้าร่วมแลกเปลี่ยนมุมมองและถ่ายทอดประสบการณ์ ภายใต้แนวคิด “FROM TRADITION TO INNOVATION – The Art & Science of Food”

ผศดรอัครวิทย์ กาญจนโอภาษ รักษาการผู้ช่วยผู้อํานวยการสํานักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี แห่งชาติ กํากับดูแลและบริหารงานเมืองนวัตกรรมอาหาร กล่าวว่า “ปัจจุบันอุตสาหกรรมหรือธุรกิจอาหารในประเทศไทยมีผลิตภัณฑ์มวลรวมของประเทศ (GDP) อยู่ที่ร้อยละ 8.4 และมีสัดส่วนแรงงานสูงถึง 40 ล้านคน จากจํานวน ประชากรในประเทศไทย 69 ล้านคน นวัตกรรมที่เข้ามาและที่จะเกิดขึ้นในอนาคตจึงมีความสําคัญและเกี่ยวข้องกับทุกวงการ ในการนี้อุตสาหกรรมอาหารและเกษตรจําเป็นจะต้องปรับตัวให้เข้ากับสถานการณ์ที่เปลี่ยนแปลงตั้งแต่พฤติกรรมการบริโภคอาหารของคนยุคใหม่ ที่ต้องการอาหารสะอาด สะดวก และรวดเร็ว จํานวนประชากรโลกที่เพิ่มขึ้น ความต้องการอาหารที่เพิ่มขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งโปรตีนที่มีคุณภาพ และทั้งหมดนี้เกิดขึ้นภายใต้สภาพภูมิอากาศที่เปลี่ยนแปลง จึงเป็นเรื่องสําคัญที่ทุกฝ่ายต้องมาหารือและร่วมกันเพื่อมองหาทางออกที่ดีที่สุด ถือเป็นความท้าทายครั้งยิ่งใหญ่สําหรับอุตสาหกรรมการเกษตรและอาหารในประเทศต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในประเทศไทยที่จะต้องปรับตัวเพื่อเตรียมรองรับโลกในอนาคต”

ด้าน มร.แบรดลีย์ คริท ผู้อํานวยการฝ่ายวิจัย Future 50 Research, Institute for the Future (IFTF), U.S.A ได้คาดการณ์ภาพอนาคตของอาหารว่า สิ่งที่มีผลกระทบต่ออุตสาหกรรมอาหารในอนาคตมี 2 ประการใหญ่ๆ ประการแรก การนําอาหารเข้าสู่ระบบดิจิทัลจะก่อให้เกิดสงครามทรัพย์สินทางปัญญา มีผลต่อการส่งเสริมการสร้างสรรค์ และเปลี่ยนแปลงลักษณะของนวัตกรรมที่จะเกิดขึ้นต่อไป ประการที่สอง การเปลี่ยนแปลงทางสภาพภูมิอากาศกําลัง การเพิ่มแรงกดดันต่อแรงงานภาคเกษตร และการเพาะปลูกพืชแบบดั้งเดิม รวมถึงสร้างความเสี่ยงมหาศาลพร้อมแนวโน้มที่จะส่งผลกระทบกับอีกหลายสิ่ง ไม่ว่าจะเป็นความอดอยาก สงคราม และสภาพการณ์ที่ไม่พึงปรารถนาต่างๆ ทั้งหมดนี้จะก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงขนานใหญ่ในกรรมวิธีการผลิต การบรรจุหีบห่อ และการจําหน่ายอาหาร รวมทั้งจําเป็นต้องมีกระบวนการแนวใหม่ในการสร้างนวัตกรรม

“เพื่อแก้ไขปัญหาดังกล่าว จึงจำเป็นอย่างยิ่งที่เราจะต้องสร้างโครงสร้างพื้นฐานสำหรับภูมิศาสตร์ทางอาหารใหม่ ไปจนถึงการยกระดับแพลตฟอร์มการผลิตอาหาร และดำเนินการแก้ไขปัญหาสภาพอากาศ ซึ่งนี่จะช่วยแก้ปัญหาความอดอยาก ปัญหาด้านสุขภาพ วิกฤติสภาพอากาศ อีกทั้งประเด็นความท้าทายอื่นๆ ที่โลกต้องเผชิญ” 

ทางด้าน เอราน โกรนิช (Eran Gronich) ซีอีโอ บริษัท Flying Sparks ให้เหตุผลว่าแมลงเป็นโปรตีนทางเลือกที่ยั่งยืนและจำเป็นอันเนื่องมาจาก ประการแรก การทำฟาร์มปศุสัตว์กำลังทำลายระบบนิเวศและสิ่งแวดล้อม โดยใช้พื้นที่เกษตรกรรมมากถึง ร้อยละ 70 ของพื้นที่ ซึ่งเป็นสาเหตุหลักของการเพิ่มขึ้นของมลภาวะก๊าซมีเทน อีกทั้งเป็นการใช้แหล่งน้ำ ดินจำนวนมหาศาล และก่อให้เกิดของเสียเป็นจำนวนมาก ประการที่สอง โปรตีนที่ได้จากสัตว์เป็นอันตรายกับสุขภาพ เนื่องจากระดับฮอร์โมน การใช้ยาปฏิชีวนะ และย่าฆ่าแมลงต่างๆ รวมถึงการทำประมงเกินขนาดกำลังส่งผลกระทบทำลายมหาสมุทรอย่างกว้างขวาง ดังนั้นการบริโภคโปรตีนทางเลือกจากแมลงนับว่าเป็นอีกทางออกของอาหารในอนาคต

Thai Union เป็นธุรกิจของคนไทยที่ส่งออกปลาทูน่าเป็นอันดับ 1 ของโลก รวมถึงเป็นผู้แปรรูปปลาทูน่าในปริมาณสูงสุด และผู้ส่งออกกุ้งแช่แข็งปริมาณสูงสุดแก่สหรัฐอเมริกา ดร.ธัญญวัฒน์ เกษมสุวรรณ ผู้อำนวยการกลุ่มด้านนวัตกรรม บริษัท ไทยยูเนี่ยนกรุ๊ป จำกัด (มหาชนกล่าวว่า ไทยยูเนี่ยนได้มีการนำ Deep Tech ที่ต้องใช้นวัตกรรมที่มีรากฐานจากการวิจัย ตั้งแต่การยกระดับโครงสร้างพื้นฐาน มากกว่าการปรุงกลิ่น สี หรือรส แต่ยังครอบคลุมจุดอื่นๆ อีกทั้งการอัพเกรดกระบวนการอุตสาหกรรมของไทย

โดยโปรตีนทดแทนเป็นที่ต้องการในตลาดมากขึ้นเรื่อยๆ เนื่องจากความต้องการของผู้บริโภคที่เพิ่มขึ้น อีกทั้งทัศนคติที่เปลี่ยนไปประกอบด้วยนักลงทุนที่ให้ความสำคัญมากขึ้น โดยคนอเมริกันกว่า 46 เปอร์เซ็นต์ ให้ความเห็นว่าอาหารที่ทำด้วยพืชมีคุณค่าทางโภชณาการมากกว่าอาหารที่มาจากเนื้อสัตว์ อีก 76 เปอร์เซ็นต์ ให้ความเห็นว่าอาหารที่ทำจากพืชนั้นดีต่อสุขภาพ

รูปแบบการทาน Flexitarian diet นั้นเป็นกุญแจสำคัญในการขับเคลื่อนเทรนด์อาหารในอนาคต ถือเป็นอีกวิธีการลดน้ำหนักที่ได้รับความนิยมอย่างมากในอเมริกา โดยหลักแล้วเป็นการทานมังสวิรัติแบบยืดหยุ่น มีแนวโน้มที่เหมาะสมและเติบโต อีกทั้งยังได้แรงหนุนจากผู้หญิงเป็นหลัก

คุณวรรณวีรา รัชฎาวงศ์ กรรมการบริหาร สมาคมการจัดการธุรกิจแห่งประเทศไทย (TMA) กล่าวว่า ว่า “TMA ในฐานะที่ผลักดันเรื่องการยกระดับขีดความสามารถของประเทศมาตลอดระยะเวลา 2 ปี ตระหนักดีว่าอุตสาหกรรมอาหารเป็นอุตสาหกรรมยุทธศาสตร์ (Strategic Sector) สําคัญของไทย เพราะเราเป็นประเทศที่มีพื้นฐานอยู่บนเกษตรอุตสาหกรรม และยังอุดมสมบูรณ์ไปด้วยทรัพยากรธรรมชาติ อีกทั้งยังมีวัฒนธรรมทางด้านอาหารที่มีความเป็นมายาวนานและมีชื่อเสียงไปทั่วโลก จึงได้เข้ามาร่วมริเริ่มจัดการสัมมนาระดับนานาชาติ ที่มีผู้เชี่ยวชาญจากประเทศไทยและต่างประเทศด้านนวัตกรรมอาหาร ทั้งด้านเทคนิคและการบริหารจัดการเข้ามานําเสนอมุมมองและกระบวนการ ในงานนี้ได้มีผู้เข้าร่วมงานทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ ไม่ว่าจะเป็น ภาครัฐ ภาคเอกชน และนักวิชาการ จากอุตสาหกรรมอาหารและอุตสาหกรรมที่เกี่ยวข้อง ทําการประสานนโยบายเข้ากับการขับเคลื่อนธุรกิจ ด้วยองค์ความรู้เทคโนโลยีที่ใส่ใจสังคมและสิ่งแวดล้อม” 

เกี่ยวกับ Food Innopolis

Food Innopolis หรือเมืองนวัตกรรมอาหาร เป็นหน่วยงานที่ทําหน้าที่ในการสนับสนุนให้ประเทศไทยเป็น ศูนย์กลางด้านนวัตกรรมอาหารแห่งหนึ่งของโลก เพื่อให้ผู้ประกอบการอาหารของไทยเข้าถึงแหล่งทรัพยากรการวิจัย และบริการต่างๆ ของมหาวิทยาลัย และหน่วยงานภาครัฐได้สะดวก รวดเร็วมากยิ่งขึ้น นอกจากนี้ Food Innopolis ยังมีบริการในรูปแบบ Service Platform เพื่อสนับสนุนการพัฒนานวัตกรรมอาหารสําหรับบริษัทเอกชน โดยอาศัยกลไกความร่วมมือจากเครือข่ายที่เชี่ยวชาญด้านนวัตกรรมอาหารของ Food Innopolis จากทั้งในประเทศและต่างประเทศ 

บทความนี้เป็น Advertorial

RELATED ARTICLE

Responsive image

ทำไมต้องไปงาน Tech Conference? คุยกับ System Stone เตรียมตัวอย่างไรเมื่อไปงานใหญ่ในต่างประเทศ

คุยกับ คุณบาส สิทธิกร นวลรอด CEO และผู้ร่วมก่อตั้ง System Stone หนึ่งใน startup โครงการ True Incube ร่วมแชร์เทคนิคการเตรียมตัวสำหรับ startup ว่าควรจะเตรียมตัวอย่างไรเวลาไปร่วมงาน T...

Responsive image

ทำไมโรงงานอุตสาหกรรมจำเป็นต้องมีหุ่นยนต์ 'Cobot' ?

เมื่อไม่นานมานี้บริษัท Universal Robots ผู้ผลิตและจัดจำหน่ายหุ่นยนต์โรงงานอุตสาหกรรมจากประเทศเดนมาร์กได้ออกผลิตภัณฑ์ใหม่ล่าสุดคือ Cobot รุ่น UR3 หุ่นยนต์แขนกลที่ใช้ในงานบรรจุภัณฑ์แ...

Responsive image

HealthTech Startup บนเส้นทางร่วมยกระดับสาธารณสุขประเทศ

ปฏิเสธไม่ได้ว่าปัญหาของวงการต่างๆไม่เว้นแม่แต่แวดวงสาธารณสุขของประเทศไม่สามารถแก้ไขได้โดยภาครัฐแต่เพียงอย่างเดียว หากแต่ต้องเป็นความร่วมมือของทั้งภาครัฐและเอกชนในการผลักดันนโยบายกา...