เจาะลึก Starbursts, Black Holes ของ Cybersecurity ยุคใหม่ ที่นวัตกรรมและการล่มสลายเกิดขึ้นพร้อมกัน กับ Ian Monteiro

บรรยากาศในงาน Singapore International Cyber Week 2025 (SICW 2025) นั้นอัดแน่นไปด้วยความเร่งด่วนและนวัตกรรม ท่ามกลางผู้กำหนดนโยบายระดับโลก ยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยี และผู้พิทักษ์ไซเบอร์ด่านหน้า อนาคตดิจิทัลของเรากำลังถูกกำหนดนิยามใหม่ และในบริบทที่สำคัญยิ่งนี้ Techsauce ได้สัมภาษณ์พิเศษกับ Ian Monteiro, ซีอีโอและผู้ก่อตั้ง Image Engine พันธมิตรคนสำคัญของงาน

ในการสนทนาที่ตรงไปตรงมาและลึกซึ้ง Monteiro ได้ฉายภาพภูมิทัศน์ความปลอดภัยทางไซเบอร์ที่กำลังพัฒนาอย่างก้าวกระโดด เปรียบดั่งจักรวาลที่เต็มไปด้วย 'การระเบิดของดวงดาว' (Starbursts) ทางเทคโนโลยี 'หลุมดำ' (Black Holes) ที่พังทลาย และพรมแดนที่ทั้งไร้ขีดจำกัดและเต็มไปด้วยอันตราย เขายืนยันว่านอกเหนือจากเทคโนโลยี สมรภูมิที่สำคัญที่สุดคือการต่อสู้เพื่อ 'ความเชื่อใจ' (Trust)

คลื่นลมที่เปลี่ยนทิศ นิยามใหม่ของ ‘ตัวตน’

ตั้งแต่ปี 2016 Image Engine ได้เห็นการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ของภัยคุกคามในเอเชีย Monteiro ชี้ว่าการเปลี่ยนแปลงนี้คือ การปฏิวัติที่ขับเคลื่อนโดยปัญญาประดิษฐ์ (AI)

สภาพแวดล้อมด้านความปลอดภัยไซเบอร์ทั่วโลกเปลี่ยนไปมาก แต่ถ้าคุณมองแค่ 12 เดือนที่ผ่านมา แนวคิดเรื่องตัวตน (Identity) ก็ถูกเปลี่ยนแปลงไปอย่างสิ้นเชิง เราก้าวข้ามแค่ตัวตนของมนุษย์ไปแล้ว ตอนนี้เรากำลังเผชิญกับการเกิดขึ้นของ 'ตัวตนของเครื่องจักร' (Machine Identities) และ 'ตัวตนที่ไม่ใช่มนุษย์' (Non-human Identities) ซึ่งส่วนใหญ่ขับเคลื่อนโดย AI

นี่ไม่ใช่แค่รายละเอียดทางเทคนิคเล็กน้อย แต่คือการเปลี่ยนแปลงเชิงรากฐาน 'เมื่อหลักการหลักที่คุณใช้สร้างความปลอดภัย อย่างการจัดการสินทรัพย์และการยืนยันตัวตน เริ่มเปลี่ยนไป มันก็เหมือนอยู่บนเรือตอนที่กระแสน้ำทั้งหมดเปลี่ยนทิศ' เขาอธิบาย แผนที่เก่าใช้ไม่ได้อีกต่อไป บีบให้เราต้องประเมินวิธีตรวจสอบและรักษาความปลอดภัยในการโต้ตอบทางดิจิทัลใหม่ทั้งหมด

เศรษฐกิจแบบ Starburst และ Black Hole

ธีมของงาน GovWare ปีนี้ 'Cyberspace of Starburst, Black Hole, and Last Frontier' สะท้อนความเป็นจริงใหม่ที่ปั่นป่วนนี้ได้อย่างสมบูรณ์แบบ

'Starbursts' หมายถึงการระเบิดครั้งใหญ่ของนวัตกรรมที่เราได้เห็น' เขาให้รายละเอียด 'ลองนึกถึง Data Pipelines และ Data Lakes ที่ขับเคลื่อนด้วย AI เมื่อไม่กี่ปีก่อน มันยังเป็นแนวคิดเฉพาะกลุ่ม แต่วันนี้ มันคือศูนย์กลางแรงโน้มถ่วงใหม่ของอุตสาหกรรม'

อย่างไรก็ตาม จักรวาลมีการทำลายล้างพอๆ กับการสร้างสรรค์ 'เหมือนกับดาวฤกษ์จริงๆ นวัตกรรมเหล่านี้บางครั้งก็สามารถพังทลายลงอย่างรวดเร็วและกลายเป็น 'Black Holes' เราได้เห็นบริษัทเทคฯ และไซเบอร์ซิเคียวริตี้ชื่อดังที่เติบโตเร็วมาก แล้วก็หายไปในทันใด ถูกกลืนกินโดยกลไกตลาด มันสะท้อนถึงความเร็วที่น่าทึ่งและการแข่งขันที่โหดร้ายของอุตสาหกรรมนี้

แล้ว 'Last Frontier' (พรมแดนสุดท้าย) ล่ะ? คุณ Ian เล่าว่ามันเป็นภาพลวงตา 'ธีมนี้จริงๆ แล้วเป็นคำถาม: แนวคิดเรื่อง 'พรมแดน' มันมีอยู่จริงหรือในไซเบอร์สเปซ? ที่นี่ไม่มีพรมแดนที่แท้จริง มันคือดินแดนแห่งความเป็นไปได้ที่ไม่มีที่สิ้นสุด ซึ่งนั่นก็หมายถึงภัยคุกคามที่ไม่มีที่สิ้นสุดและขยายตัวตลอดเวลาเช่นกัน'

การควบรวมครั้งใหญ่ สองทางเลือกระหว่าง ‘Buffet’ หรือ ‘Best-of-Breed’

การท่องไปในจักรวาลนี้ต้องใช้กลยุทธ์ที่ชัดเจน แต่เทรนด์ที่ใหญ่ที่สุดกำลังทำให้การตัดสินใจยากขึ้น นั่นคือ 'การควบรวมกิจการ' (Consolidation)

'ตลาด Mergers and acquisitions (M&A) นั้นคึกคักอย่างไม่น่าเชื่อ เรากำลังเห็นการเคลื่อนไหวไปสู่สิ่งที่ผมเรียกว่า 'การรวมแพลตฟอร์ม' (Platform Aggregation)'

สิ่งนี้ได้สร้างภาวะที่กลืนไม่เข้าคายไม่ออกเชิงกลยุทธ์สำหรับผู้นำด้านความปลอดภัย (CISOs) คุณ Ian เปรียบเปรยว่า 'คุณจะไป 'บุฟเฟต์' ที่คุณได้ทุกอย่างในที่เดียวไหม? มันสะดวกและคุ้มค่า หรือคุณจะค้นหา 'สิ่งที่ดีที่สุดในแต่ละสาย' (Best-of-Breed) ไปร้านที่ดีที่สุดสำหรับผัดไทย และไปอีกร้านสำหรับต้มยำที่ดีที่สุด?'

แพลตฟอร์มแบบครบวงจรให้ความเรียบง่าย แต่แนวทาง Best-of-Breed ให้ความสามารถที่เหนือกว่าและมีเอกลักษณ์ 'มันเป็นการตัดสินใจที่ยากมากสำหรับ CISO' เขายอมรับ 'และมันคือหนึ่งในการเปลี่ยนแปลงเชิงกลยุทธ์ที่ใหญ่ที่สุดที่กำลังเกิดขึ้นในตอนนี้'

พรมแดนสุดท้ายคือ ‘ความเชื่อใจ’

ท้ายที่สุด Monteiro โต้แย้งว่า การเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีและการตลาดทั้งหมดนี้ ล้วนโคจรรอบดาวฤกษ์ดวงเดียวที่มีมนุษย์เป็นศูนย์กลาง นั่นคือ 'ความเชื่อใจ' (Trust)

นั่นคือแก่นของทุกสิ่ง ความจริงก็คือ เรารู้สึกปลอดภัยในโลกดิจิทัลหรือไม่? ผมไปเที่ยวไทยและสแกน QR Code ที่ร้านริมทางได้โดยไม่ต้องคิดซ้ำสอง มันมีความไว้วางใจพื้นฐานอยู่ที่นั่น แต่ในขณะเดียวกัน เรากลับบอกพ่อแม่ไม่ให้โพสต์รูปลูกๆ ลงโซเชียลมีเดีย เพราะเราไม่รู้ว่าใครอาจนำไปใช้ในทางที่ผิดด้วย Deepfake ตรงจุดนั้น ความเชื่อใจมันพังทลายลง

การกัดเซาะความเชื่อใจนี้คือความเสี่ยงเชิงระบบที่ยิ่งใหญ่ที่สุด 'หากปราศจากความรู้สึกปลอดภัยนั้น ก็ไม่มีความเชื่อใจ และหากปราศจากความเชื่อใจ รากฐานของสังคมดิจิทัลของเราก็ได้รับผลกระทบ'

เขามองว่างานอย่าง SICW และ GovWare เป็นเวทีที่จำเป็นสำหรับการสร้างรากฐานนี้ขึ้นมาใหม่ เพื่อถามว่า 'เราในฐานะชุมชน จะทำอะไรได้บ้างเพื่อฟื้นฟูความรู้สึกปลอดภัยนั้นกลับคืนมา?'

'นี่เป็นกระบวนการที่ดำเนินไปอย่างต่อเนื่อง' คุณ Ian สรุป 'ทุกครั้งที่เราก้าวไปข้างหน้าหนึ่งก้าว ผู้ไม่หวังดีก็ไล่ตามเรามาติดๆ นั่นคือเหตุผลที่การสนทนาต้องดำเนินต่อไป ความเชื่อใจไม่ใช่สิ่งที่คุณสร้างครั้งเดียวแล้วจบ แต่มันคือสิ่งที่ต้องสร้างและสร้างใหม่อยู่เสมอ ทุกๆ วัน มันคือการเดินทางที่ไม่มีวันสิ้นสุด'