ไทยจับมือ IMF-ธนาคารโลก เปิดตัว ‘Bangkok Blueprint’ กางแผนรับมือภัยมิจฉาชีพ

แก๊งมิจฉาชีพออนไลน์สร้างความเสียหายให้เศรษฐกิจโลกราว 1 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐต่อปี หรือประมาณ 3% ของ GDP โลก ที่ปราบได้ยากเพราะแก๊งเหล่านี้ทำงานข้ามประเทศ เหยื่ออาจอยู่ประเทศหนึ่ง คนร้ายอยู่อีกประเทศ ส่วนเงินถูกโอนออกไปยังประเทศที่สาม ด้วยเครือข่ายที่ข้ามพรมแดนเช่นนี้ จึงเป็นเรื่องยากที่ประเทศใดประเทศหนึ่งจะรับมือได้เพียงลำพัง 

IMF และกลุ่มธนาคารโลก (WBG) จึงร่วมกับไทยเปิดตัว 'Bangkok Blueprint for Fraud-Resilient Digital Services' ในการประชุมประจำปีที่กรุงเทพฯ เพื่อเป็นคู่มือเชิงนโยบายต้านภัยการเงินดิจิทัล ที่แต่ละประเทศสามารถนำไปปรับใช้ให้เหมาะกับกฎหมายของตนเอง และยังใช้เป็นกรอบการทำงานร่วมกันข้ามประเทศได้ 

เพื่อให้การแก้ปัญหาเป็นไปในทิศทางเดียวกัน Bangkok Blueprint ได้กำหนดกรอบการทำงานหลักไว้ 5 ด้าน ซึ่งเริ่มต้นจากข้อแรกคือการวางรากฐานเชิงยุทธศาสตร์และกฎหมายให้แข็งแกร่ง เพื่อให้มีข้อบังคับที่ชัดเจนและอำนาจในการจัดการปัญหา 

ต่อมาคือการยกระดับการรับมือตลอดวงจรการทุจริต ตั้งแต่การป้องกัน การตรวจจับ ไปจนถึงขั้นตอนการระงับและติดตามเงินคืน 

ตามด้วยข้อที่สามคือการนำกรอบการบริหารความเสี่ยงและการบังคับใช้ที่มีอยู่มาปรับใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด เพื่ออุดช่องโหว่ในระบบปัจจุบัน 

เสาหลักข้อที่สี่คือการขยายความร่วมมือทั้งในประเทศและระหว่างประเทศ หน่วยงานต่างๆ ต้องแชร์ข้อมูลและทำงานร่วมกันอย่างไร้รอยต่อ และเสาหลักสุดท้ายคือการส่งเสริมการคุ้มครองผู้บริโภคและการสร้างความยืดหยุ่น เพื่อให้ประชาชนมีความรู้เท่าทันและลดโอกาสตกเป็นเหยื่อ

แนวคิดทั้งหมดนี้ไม่ได้มาด้วยทฤษฎีสวยหรูที่ทำจริงไม่ได้ แต่เน้นแก้ปัญหาจากต้นเหตุจริง ๆ เริ่มจากการมองปัญหาแบบภาพรวมทั้งระบบ ที่ผ่านมาเวลาคนโดนโกงมักจะต้องวิ่งวุ่นแจ้งความหลายที่ ขณะที่เงินถูกย้ายข้ามบัญชีไปเรื่อย ๆ กรอบการทำงานนี้เลยเสนอว่าทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ทั้งธนาคาร ค่ายมือถือและหน่วยงานรัฐ ต้องเชื่อมข้อมูลและทำงานร่วมกันตั้งแต่ต้นน้ำเพื่อสกัดกั้น ไม่ใช่ต่างคนต่างทำเหมือนในอดีต 

ในส่วนของประเทศไทยก็กำลังขับเคลื่อนเรื่องนี้อย่างจริงจังผ่านโครงการที่เรียกว่า Connect the Dots ซึ่งเป็นการดึงข้อมูลการแจ้งความและข้อมูลจากหลายหน่วยงานมารวมไว้ที่เดียวกัน เพื่อช่วยกันแกะรอยและอายัดเงินของมิจฉาชีพให้เร็วขึ้นก่อนที่เงินจะถูกแปลงเป็นคริปโตหรือถูกถอนออกนอกประเทศ

โดยสรุปแล้วโลกดิจิทัลทำให้ชีวิตเราสะดวกขึ้น แต่มันก็เปิดช่องให้คนโกงหาเงินได้ง่ายขึ้นเช่นกัน Bangkok Blueprint จึงเป็นหมุดหมายสำคัญที่ย้ำเตือนว่าลำพังหน่วยงานใดหน่วยงานหนึ่งสู้กับเรื่องนี้ไม่ไหว ทุกภาคส่วนทั้งในและต่างประเทศต้องหันหน้ามาคุยกัน แชร์ข้อมูลกันและลงมือทำอย่างจริงจัง เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้กลับคืนสู่ระบบการเงินดิจิทัลและปกป้องประชาชนให้ปลอดภัยกว่าเดิม