คุยกับ ศุภจี สุธรรมพันธุ์ กางวิสัยทัศน์ ทีมไทยแลนด์ ในโลกการค้าผ่านงาน World Economic Forum 2026

สกุลเงินที่สำคัญที่สุดในโลกตอนนี้ ไม่ใช่ US Dollar ไม่ใช่หยวน และไม่ใช่เงินบาท แต่สกุลเงินที่สำคัญของการค้าคือ ความไว้เนื้อเชื่อใจ หรือ Trust

Techsauce มีโอกาสได้สัมภาษณ์ คุณศุภจี สุธรรมพันธุ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ ที่ได้เข้าพบปะกับผู้นำระดับโลกในงาน World Economic Forum 2026 ณ เมืองดาวอส ในฐานะ 'ทีมไทยแลนด์' 

การมาเยือนงานประชุมดาวอสของไทยครั้งนี้ ไม่ใช่แค่ไปโชว์ตัว แต่ไปเพื่อประกาศว่าไทยคือ จุดยุทธศาสตร์โลกที่พร้อมรับมือกับกติกาการค้าใหม่

เปลี่ยนไทยจากเมืองท่องเที่ยว สู่ Global Strategic Point

แม้ภาพจำของไทยคือเมืองท่องเที่ยวและวัฒนธรรม แต่ครั้งนี้ไทยไปในฐานะ จุดยุทธศาสตร์โลกในด้านการค้าขาย 

คุณศุภจี อธิบายว่าไทยมีความพร้อมที่จะเป็นพันธมิตรกับทุก ๆ คน เราได้เปรียบในเรื่องจุดยุทธศาสตร์ที่อยู่กึ่งกลางเอเชีย  เป็นจุดเชื่อมต่อโลกตะวันออกและตะวันตก 

นอกจากทำเลแล้ว ไทยยังมีแต้มต่อเรื่อง FTA ที่มีอยู่ 14 ฉบับ ทำให้นักลงทุนที่เข้ามาตั้งฐานในไทยสามารถใช้ไทยเป็นประตูส่งออกสินค้าไปยังตลาดเหล่านี้ได้ทันทีโดยได้รับสิทธิประโยชน์ทางภาษี นี่จึงเป็นจุดขายสำคัญอีกหนึ่งอย่างของไทย

สิ่งที่เราต้องการจะทำคือ เราจะเข้าไปอยู่ในห่วงโซ่อุปสงค์อุปทานของเขาได้อย่างไร

คุณศุภจี เล่าให้ฟังว่า หลักการเจรจาของไทยกับนานาประเทศมีการเปลี่ยนแปลงไปจากเดิม แทนที่เราจะคุยว่าไทยจะมาขายของอะไรให้ประเทศอื่น หรือประเทศอื่นจะขายอะไรให้เรา 

สิ่งที่ไทยต้องการทำคือ การเข้าไปอยู่ใน Supply Chain ของคู่ค้า เพื่อร่วมกันผลิตและส่งออกไปยังประเทศที่สามที่สี่ต่อไป

ปฏิวัติการค้าด้วย DIFA

ไทยกำลังเร่งเครื่องเรื่อง DIFA (Digital Framework Agreement) ซึ่งเป็นข้อตกลงเฟรมเวิร์กด้านดิจิทัลของอาเซียน เพื่อทำให้มาตรฐานกฎระเบียบ การโอนย้ายข้อมูล (Cross-border) และโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลเชื่อมถึงกันทั้ง 11 ประเทศ

คุณศุภจีเผยว่า ขณะนี้ DIFA มีความคืบหน้าไปแล้วกว่า 76% และคาดว่าจะสรุปผลได้ภายในเดือนเมษายนปีนี้ เพื่อลงนามร่วมกันในงาน ASEAN Summit

ประโยชน์ของ DIFA จะช่วยให้คนไทยและอาเซียน ใช้เฟรมเวิร์กนี้ในการค้าขาย เปลี่ยนอาเซียนให้เป็นตลาดเดียวที่มีผู้บริโภคกว่า 600 ล้านคน 

ที่สำคัญ DIFA จะเชื่อมโยงไปถึงภาคการเงิน เพื่อรองรับ Cross-border Payment (เช่น QR Pay ข้ามแดน) ซึ่งจะช่วยเพิ่ม Transaction ทางการค้าได้มหาศาล

ดีลใหญ่ที่น่าจับตา

คุณศุภจี เล่าว่าภารกิจเยือนการประชุมดาวอส 2026 ของทีมไทยแลนด์ครั้งนี้ มีความคืบหน้าของดีลใหญ่ที่น่าจับตามอง ได้แก่

• FTA ไทย-แคนาดา : ตั้งเป้าเจรจาให้จบภายในปีนี้
• FTA ไทย-EFTA (สวิตเซอร์แลนด์) : มีการเข้าไปเจรจากับสวิตเซอร์แลนด์ คาดว่าจะจบเจรจาและมีผลบังคับใช้ ได้ประมาณ 1 มกราคม ปี 2570
• WIPO (ทรัพย์สินทางปัญญา) : หารือการสนับสุนให้คนรุ่นใหม่ด้านสิทธิบัตร, ลิขสิทธิ์, จด Trademark พร้อมหาแนวทางสร้าง Ecosystem ให้ Creator และผู้ประกอบการรุ่นใหม่ รู้วิธีจดสิทธิบัตรและลิขสิทธิ์ เพื่อเปลี่ยน Content ให้เป็นสินทรัพย์ (IP) สร้างรายได้ เหมือนโมเดลที่ร่วมมือกับ LINE

Fast Pass และการลงทุนในไทย

คุณศุภจี มองว่า ความเชื่อมั่นของนักลงทุนในตอนนี้สะท้อนให้เห็นผ่านตัวเลขการรับรองการส่งเสริมการลงทุนในปีที่ผ่านมา ซึ่งสูงถึง 1.33 ล้านล้านบาท โตขึ้นจากปีก่อนหน้าถึง 94% นับเป็นเงินลงทุนจากต่างประเทศประมาณ 9.8 แสนล้านบาท

และโจทย์ในปี 2569 คือการผลักดันให้เกิดการลงทุนจริง ทำอย่างไรให้เกิดการอนุญาตการลงทุนได้สะดวกขึ้น

รัฐบาลจึงมีการผลักดันโครงการ Fast Pass ออกมา เพื่อปลดล็อกอุปสรรคเรื่องใบอนุญาต และความโปร่งใส โดยเฉพาะในกลุ่มอุตสาหกรรมแห่งอนาคตอย่าง Data Center, AI และ Semiconductor ที่ต้องการพลังงานสะอาด ซึ่งไทยเองก็มีความพร้อมอันดับต้น ๆ ในภูมิภาค และรัฐก็พร้อมเข้าไปเติมเต็มในส่วนที่นักลงทุนต้องการทันที

การบ้าน 3 อย่างของผู้ประกอบการไทย

สุดท้าย คุณศุภจีฝากถึงผู้ประกอบการไทยว่าต้องเร่งปรับตัวใน 3 เรื่องใหญ่ คือ

1.ความยั่งยืน คือสิ่งที่ ‘ต้องทำ’

คุณศุภจี อธิบายว่า ความยั่งยืนไม่ใช่แค่เทรนด์แล้ว แต่คือกฎกติกาใหม่ของดลก ตลาดยุโรปเริ่มใช้มาตรฐาน Carbon Footprint และ Carbon Credit กันแล้ว 

หากเราไม่ปรับตัวจะค้าขายลำบาก และเรื่องนี้ภาครัฐเองก็ต้องทำตามเอกชนด้วย เช่นมาตรการ Incentive และ Direct PPA (การซื้อขายไฟฟ้าพลังงานสะอาดโดยตรง) เพื่อสนับสนุนเรื่องนี้

2.ต้องใช้ AI ให้เป็นอย่างรู้เท่าทัน

คุณศุภจี มองว่า AI เป็นได้ทั้งโอกาส และเป็นได้ทั้งความท้าทาย ด้วยความเก่งของ AI ที่เข้าถึงข้อมูล วิเคราะห์ประมวลผลข้อมูลได้อย่างรวดเร็ว สามารถช่วยเราได้ทั้งในมุมของ Productivity และ Predictability ทำให้เราสามารถหา Business Model ใหม่ ๆ หาตลาดใหม่ได้ด้วยต้นทุนที่ต่ำลง แต่เราต้องใช้อย่างรับผิดชอบและรู้เท่าทัน

3.ความเชื่อใจคือสกุลเงินที่มีค่าที่สุด

สกุลเงินที่สำคัญของการค้าคือความไวเนื้อเชื่อใจ คือ Trust…ถ้าเราทำการเจรจาธุรกิจการค้ากับใคร แล้วเรามีแต่จะเอาประโยชน์อย่างเดียว หรือเขาอยากได้ประโยชน์กับเราอย่างเดียว Relationship นี้ไม่ยั่งยืน แต่ถ้าเราสามารถที่จะยืนบอกได้ว่าเราเป็นพันธมิตรที่มีความเชื่อใจนะ และมองประโยชน์ร่วม และหาทางออกให้ได้ร่วมกัน นี่คือสิ่งที่จะช่วยเรา

คุณศุภจี ฝากถึงผู้ประกอบการไทยว่า เรื่องการค้า เรื่องการเจรจา เรื่องธุรกิจ เราต้องตีโจทย์ให้ขาดว่าเราคือจิ๊กซอว์ชิ้นไหนที่ขาดหายไปของคู่ค้าของเรา และเราจะเข้าไปช่วยเติมเต็ม ช่วยสร้างประโยชน์ร่วมกันให้กับคู่ค้าเหล่านั้นได้อย่างไร

หากเราสามารถเข้าไปเติมเต็มในจุดนั้นได้ คุณศุภจี เชื่อว่า จะทำให้ปรเทศของเรา และองค์กรของเรา และแม้กระทั่งในระดับประชาชน สามารถที่จะยืนอยู่ได้ในโลกที่มีความเปลี่ยนแปลงผันผวนมากมาย

ข้อมูลจากบทสัมภาษณ์พิเศษ คุณศุภจี สุธรรมพันธุ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ จากงาน World Econoic Forum 2026